Zrozumienie potrzeb i wspólne działania

Intensywne zmiany demograficzne nie są specyfiką wyłącznie naszego miasta czy regionu. To zjawisko o charakterze globalnym, stanowiące wyzwanie dla wszystkich europejskich metropolii. Aby skutecznie stawić czoła nowym zadaniom, musimy postawić na wzajemne zrozumienie, empatię i współpracę międzypokoleniową – dla dobra Krakowa oraz wszystkich jego mieszkańców.

Struktura demograficzna naszego społeczeństwa zmienia się gwałtownie: rośnie liczba osób starszych przy jednoczesnym spadku liczby ludzi młodych. Wynikająca z tego nierównowaga pokoleniowa niesie ze sobą szereg konsekwencji, które mogą wywoływać napięcia społeczne i ekonomiczne.

Skuteczne rozwiązywanie tych problemów wymaga myślenia w kategoriach solidarności międzypokoleniowej. Jest to umiejętność znalezienia płaszczyzny do dialogu i wspólnego działania, niezbędna do pogodzenia zróżnicowanych aspiracji i oczekiwań – zarówno między pokoleniami, jak i wewnątrz nich.

Harmonizowanie potrzeb stanie się możliwe tylko wtedy, gdy przedstawiciele różnych grup wiekowych będą świadomi własnych oczekiwań, pozostając jednocześnie otwartymi na perspektywę innych. Spoiwem tych dążeń powinno być przekonanie o istnieniu dobra wspólnego, którego siła tkwi w inkluzji zróżnicowanych zasobów i wyzwań.

W ujęciu praktycznym solidarność międzypokoleniowa to katalog konkretnych działań:

• Planowanie przestrzeni publicznej z uwzględnieniem potrzeb mieszkańców w każdym wieku.
• Adaptacja zasobów mieszkaniowych oraz elastyczne formy zamiany lokali lub współzamieszkiwania.
• Transport publiczny w pełni dostępny, niezależnie od wieku i poziomu sprawności pasażerów.
• Rozwój usług społecznych ułatwiających godzenie obowiązków rodzinnych (opieka nad dziećmi i osobami z niepełnosprawnościami) z pracą zawodową.
• Zapewnienie godnego poziomu życia na każdym etapie biografii człowieka.
• Elastyczne formy pracy sprzyjające wewnątrzrodzinnej pomocy międzypokoleniowej.
• Promowanie oddolnych inicjatyw budujących poczucie przynależności do „małej ojczyzny” oraz świadomość potrzeb innych grup wiekowych.

(Na podstawie: P. Szukalski, „Czym jest solidarność międzypokoleniowa?”, [w:] Jakość życia seniorów w XXI wieku z perspektywy polityki społecznej, Łódź 2010).